અમેરિકામાં વર્ષોથી ઉજવાતા “થેન્ક્સ ગીવીંગ ડે“ નો આપણે ઈતિહાસ ટૂંકમાં તપાસીએ તો આ દિવસનું મૂળ સાલ ૧૬૨૧ સુધી જાય છે આ સાલ પ્લાયમાઉથ કોલોનીના યાત્રાળુઓએ ઇંગ્લેન્ડના જાનલેવા શિયાળામાંથી બચાવીને અમેરિકાની નવી દુનિયામાં હેમખેમ પહોચાડવા બદલ પ્રથમ થેન્ક્સ ગીવીંગ ડે મનાવ્યો હતો. એનો મૂળ હેતુ ભગવાનનો આભાર માનવાનો હતો. આ પ્રથમ થેન્ક્સ ગીવીંગ ડે ત્રણ દિવસ ૫૩ નવ આગંતુકો અને ૯૦ નેટીવ અમેરિકનોએ ખાણીપીણીની મિજબાની યોજીને મનાવ્યો હતો.ત્યાર પછી પણ ન્યુ ઇંગ્લેન્ડ કોલોનીના લોકો નિયમિત રીતે આ દિવસને દુકાળ નાબુદી અને યુદ્ધમાં જીત અપાવવા બદલ પ્રાર્થના અને ભગવાનનો આભાર માનવા માટેના દિવસ તરીકે ઉજવતા હતા.
ત્યારબાદ ,લોક લાગણીને માન આપી, સાલ ૧૮૬૩માં સિવિલ વોરના કપરા સમયે એ વખતના અમેરિકાના પ્રેસિડન્ટ અબ્રાહમ લિન્કને નવેમ્બર ૨૬ ના દિવસને રાષ્ટ્રીય દિવસ “થેન્ક્સ ગીવીંગ ડે” તરીકે ઉજવવાનું જાહેર કર્યું હતું. આની જાહેરાત કરતા એમણે આ પ્રમાણે કહ્યું હતું.:
“We have been the receipients of the choicest bounties of heaven. We have forgotten the gracious hand which preserved us in peace and multiplied and enriched and strngthened us. We have grown in numbers, wealth and power as no other nation has ever grown. And virtue of our own…. Before we sit down to eat, we should thank God for the Blessings bestowed on us.”
આ પછી થેન્ક્સ ગીવીંગ ડે અમેરિકામાં દર વરસે નવેમ્બર મહિનાના ચોથા ગુરુવારે ઉજવાય છે. આ દિવસે લોકો પોતાનાં સગાવ્હાલાં અને મિત્રોને હળેમળે છે અને ખાવા-પીવાની મિજબાની યોજે છે. કતલ કરીને બજારમાં વેચાતા નિર્દોષ પક્ષી ટર્કીના શરીરમાં મસાલા ભરીને એનું ડીનર લેવાની ક્રૂર પ્રથા પણ આ દિવસ ઉજવવાનો એક ભાગ બની ગઈ છે. થેન્ક્સ ગીવીંગની રજાઓ એ આખા વર્ષમાં પ્રવાસ માટેનો સૌથી વ્યસ્ત સમય ગણાય છે.પછીના બ્લેક ફ્રાઈડેના દિવસે સસ્તા શોપિંગનો લાભ લેવા સ્ટોરોમાં લોકો ખુબ વહેલા પહોચી જઈને પડાપડી કરે છે.
આપણને પરમ કૃપાલુ પરમાત્મા તરફથી આપણી જાત સહિત અનેક કુદરતી ભેટો મળેલી છે. આ બધી કુદરતી બક્ષિસો આપણી નજર સમક્ષ હોવા છતાં ઘણીવાર એને નજરઅંદાઝ કરીએ છીએ.અન્ન,વસ્ત્ર ,માથે છત્ર, ચાહવા માટે કુટુંબ અને મિત્રો, સ્વાસ્થ્ય,ધન,કીર્તિ જેવા અનેક ઉપકારોને સંભારીને પ્રભુનો આભાર માનવાનું અને ઋણ સ્વીકારવાનું આપણે સ્વકેન્દ્રી અને પ્રમાદી બનીને ચૂકી જઈએ છીએ. થેંકસ ગીવીન્ગનો દિવસ આપણે જે અનેક બક્ષીસો ભોગવી રહ્યા છીએ એ માટે આભાર માનવાનો અને સાથે સાથે દુખી જનો પ્રત્યે અનુકંપા ( compassion ) દર્શાવવાનો દિવસ છે.આ દિવસે ભૂખ્યા લોકોને અન્ન વસ્ત્ર માટે દાન કરવામાં આવે છે એ સારી પ્રથા છે.
ચાલો આપણે આ દિવસે નીચેની પ્રભુ પ્રાર્થના કરીએ .
THANKSGIVING PRAYER
Oh, heavenly Father, we thank thee for food , And remember the Hungry.
We thank thee for Friends – Relatives, And remember the Friendless .
We thank thee for Freedom, And remember the Enslaved.
May these rememberances stir us to Service,
That thy gifts to us May be used for Others.
— Anonymous
ઓક્ટોબર થી જાન્યુઆરી દરમ્યાન આવતા હોલોવીન,થેન્ક્સ ગીવીંગ,ક્રિસમસ અને ન્યુ યરનો સમય અમેરિકામાં હોલીડેની અને આનંદ પ્રમોદ કરવાની મોસમ છે, આ ઉત્સવોને લોકો ખાણી-પીણીની મિજબાની કરીને, અવનવી ખરીદી કરીને ,ભેટોની આપ-લે કરીને પોતપોતાની રીતે અને ગજવાની શક્તિ પ્રમાણે ભરપુર માણે છે.
તા. ૨૪ નવેમ્બર, ૨૦૧૧ ના ગુરુવારે આ વર્ષનો થેન્ક્સ ગીવીંગનો દિવસ છે.
આપ્ સૌને આ થેન્ક્સ ગીવિંગ દિવસ (આભાર પ્રગટ દિવસ ) અને એનો આનંદ મુબારક હો.
વિનોદ આર. પટેલ ____________________________________________________________________
ભારતીય સંસ્કૃતિમાં દાન અને પરોપકારનો મહિમા
મહાભારતના રચયિતા વેદ વ્યાસે મહાભારતમાં એમના નીચેના શ્લોકના અડધા જ હિસ્સામાં પરોપકારનો મહિમા સુંદર રીતે રજુ કરી દીધો છે.
શ્લોકાર્ધેન પ્રવક્શ્યામી યદુકતમ ગ્રંથકોટીભી :
પરોપકાર: પુણ્યાય પાપાય પરપીડનમ
આ શ્લોકનો અર્થ એ છે કે—“ જે વાત કરોડો ગ્રંથમાં કહેલી છે તે હું ( વ્યાસ ) તમને અડધા શ્લોકમાં કહી દઉં છું . બીજાઓને સુખ પહોંચાડવામાં એટલે કે પરોપકાર કરવામાં પુણ્ય છે અને અન્યને પીડા પહોંચાડવામાં પાપ છે.”
શ્રીમદ ભગવદગીતામાં ભગવાન શ્રી કૃષ્ણએ કર્તવ્ય ભાવનાથી દાન કરવાની શીખ આપી છે , અને સાથે સાથે કેવી રીતે દાન કરવું એ પણ સમજાવ્યું છે. એમણે ગીતામાં કહ્યું છે કે બીજા ઉપર ઉપકાર માનવાની આશા રાખ્યા સિવાય ( દીયતે અનઉપકારીણે ) દાન કરવું જોઈએ. તિરસ્કાર કરીને આપેલું દાન ,અવજ્ઞા કરીને આપેલું દાન એ દાન કર્યું ન કહેવાય. એક શ્લોકમાં એમ પણ કહ્યું છે કે” જે લોકો પોતાના કારણે જ રાંધે છે તેઓ પાપ ખાય છે.” ભગવાને યજ્ઞ રૂપી કર્મથી જે કઈં પ્રાપ્ત થાય તેને વહેંચીને, બીજાઓને પણ એમાં ભાગીદાર બનાવીને ખાવાની પણ સલાહ આપી છે.
બીજા એક શ્લોકમાં આ પ્રમાણે કહ્યું છે.એનો અર્થ સમજાય એવો સ્પષ્ટ છે.
પરોપકારાય ફ્લંતી વૃક્ષા : પરોપકારાય દુહ્ન્તી ગાવ :
પરોપકારાય વહ્ન્તી નદ્ય : પરોપકારાર્થમીદમ શરીર :
બાઈબલમાં જીસસ ક્રાઈસ્ટે કહ્યું છે “ જેની પાસે આપવાની હિમત નથી તે લેવાને માટે પણ પાત્ર નથી.”
આ અંગે એક કવિએ સુંદર કહ્યું છે કે –
“ અપને લીયે જી જાયે વો હૈ જિંદગી , ઔરોંકો જો કામ આયે વો હૈ બંદગી . “
નીચેના કબીરના દુહાઓમાં એમણે દાન અંગે ગાગરમાં સાગર સમાય એ રીતે પોતના વિચારો એમની આગવી જબાનમાં રજુ કર્યા છે.
દાન વિષે – કબીરવાણી
૧. કહે કબીર કમાલકો, દો બાતાં શીખ લે,
કર સાહેબ કી બંદગી, ઓર ભુખે કો કછુ દે.
૨. ધર્મ કીયે ધન ના ઘટે, નદી ન સંચે નીર,
અપની આંખે દેખીયે, યું કહે દાસ કબીર.
૩. મરૂં પણ માંગું નહી, અપને તનકે કાજ,
પરમારથ કે કારણે, માગન ન આવે લાજ.
૪. ભુખેકો કછુ દીજીયે, યથા શક્તિ જો હોય,
તા ઉપર શીતલ વચન, લખો આત્મા સોય.
૫. જહાં દયા વહાં ધર્મ, જહાં લોભ વહાં પાપ,
જહાં ક્રોધ વહાં કાળ, જહાં ક્ષમા વહાં આપ.
૬. દાતા દાતા ચલ ગયે, રહ ગયે મખ્ખીચુર,
દાન માન સમજે નહી, લડને મેં મજબુર.
અહી સંત તુલસીદાસે એમની આ શાખીઓમાં ઘણી સમજવા જેવી વાત કરી છે.
એરણકી ચોરી કરે , દિયે સોયકા દાન
ફિર દેખે આકાશકો , કયું ન આવે વિમાન.
દયા ધરમકા મૂલ હૈ , પાપ મૂલ અભિમાન
તુલસી દયા ન છાન્ડીયે, જબ લગ ગટમે પ્રાન .
“ જે પોતે સુખી હોય અને બીજાને સુખ આપે એ સજ્જન .
જે સ્વયમ દુખ ભોગવીને બીજાને સુખ આપે તે સંત. “
–પૂજ્ય ડાંગરે મહારાજ
સંકલન – વિનોદ આર. પટેલ ____________________________________________________________________
મને ઈ-મેલમાં અંગ્રેજીમાં પ્રાપ્ત આ સુંદર બોધદાયક વાર્તા થેન્ક્સ ગીવિન્ગ દિવસ (આભાર પ્રગટ દિવસ ) ને અનુરૂપ છે. એમાં આપણે શા માટે પ્રભુના આભારવશ થવું જોઈએ અને એના ઋણનો સ્વીકાર કરવો જોઈએ , એ ખુબીથી સમજાવ્યુંછે. આ વાર્તાને ઉપર ક્લિક કરી ફાઈલ ઓપન કરી વાંચશો અને અન્યોને પણ વંચાવશો.
____________________________________________________________________
થેન્ક્સ ગીવીંગ ડેના દિવસને અનુરૂપ બીજાં કેટલાંક અવતરણો –
SECRET OF THANKSGIVING
To find joy in the Common Things,
To do our best with what life brings.
To trust that God will lead the way,
To count our blessings day by day.
To love by sharing and forgiving,
This is the Secret of Thanksgiving.
– Un known
“To be happy is easy if we forgive ourselves, forgive others and live with thanksgiving . No self-centered person , no ungrateful soul can ever be happy, much less make Anyone else happy. Life is giving not receiving.” — Joseph F.Newton
One framed plaque reads :
NO EXERCISE IS BETTER FOR HUMAN HEART THAN REACHING DOWN AND LIFTING ANOTHER UP
વાચક મિત્રો,
મને આશા છે, રીસર્ચ કરી, વાંચી અને પસંદ કરેલ થેન્ક્સગીવીંગના પ્રસંગને અનુરૂપ આજની પોસ્ટમાં મુકેલ આ સામગ્રી આપને ગમી હશે.
HAVE A GREAT THANKSGIVING
I WISH YOU ALL A HAPPY THANKSGIVING
વાચકોના પ્રતિભાવ